دلایل افت داوطلبان کنکور در ماههای آخر
دلایل افت داوطلبان کنکور در ماههای آخر، این ماهها، ماههای عجیبی است! برخی داوطلبان اوج میگیرند در حالی که بعضی افت میکنند. در این ماهها حجم زیاد مرور، استرس قبولی، خستگی ذهنی و مقایسههای مخرب با دیگران ممکن است منجر به افت داوطلبان کنکور شوند. افت تراز آزمونها، کاهش سرعت مطالعه، بی انگیزگی و حتی کنار گذاشتن درس از مشکلات طبیعی داوطلبان در این ماهها هستند. اگر شما هم حس میکنید که عملکردتان مانند قبل نیست، این مقاله برای شماست!
اگر بخواهیم سریع و خلاصه علتهای افت داوطلبان کنکور را بررسی کنیم باید به موارد زیر اشاره کنیم:
- برنامه مرور اشتباه: مرور به معنای مطالعه تستهای علامت دار، یادداشتها و اشتباهات است و نه مطالعه مباحث از صفر مطلق!
- آزمون دادن غلط: شرکت در آزمونهای ماهانه بدون تحلیل فقط اعتماد به نفس شما را نابود میکند و ذهنتان را پر از شک و تردید میکند.
- استرس نتیجه و مقایسه خود با دیگران: فکر کردن بیش از حد به رتبه ا و ترازهای بقیه منجر به استرس شما میشود، توصیه میکنیم راهکارهای عملی برای مدیریت استرس کنکور را مطالعه کنید.
- خستگی و فرسودگی: چند ماه فشار مداوم بدون استراحت شما را بی انگیزه میکند و در نهایت منجر به نا امیدی در سال کنکور میشود که مخرب است.
- نداشتن استراتژی جمع بندی: دقیقا نمیدانید که باید چه مباحثی را بخوانید، چه مباحثی را مرور کنید و چطور آزمونها را تحلیل کنید.
راه حلهای کلی برای دلایل افت داوطلبان کنکور:
برای هر روز یک برنامه قابل اجرا بنویسید. (برنامه قابل اجرا با برنامه ایده ال و رویایی تفاوت دارد!)
آزمونهای بی هدف کمکی به شما نمیکنند، پس آزمون بدهید و تحلیل کنید.
هر روز بین 30 تا 60 دقیقه به آرام سازی ذهن بپردازید (ورزش سبک، نفس عمیق، استراحت کوتاه با وجدان راحت) و بحران سلامت روان کنکوریها را جدی بگیرید.
مهمترین دلایل افت داوطلبان کنکور در ماههای آخر
در این قسمت به دلایل رایج افت داوطلبان کنکور خواهیم پرداخت.
استرس و فشار روانی شدید در ماهها و هفتههای پایانی
استرس و اضطراب از دلایل پر تکرار افت داوطلبان کنکور هستند، در ماههای آخر داوطلبان به جای یادگیری، روی “اگر قبول نشوم چه میشود؟ ” تمرکز میکنند. در نتیجه افت تمرکز و فراموشی مطالب منجر به افت داوطلبان کنکور میشود.
راه حلهای عملی:
- قانون 10 دقیقه نگرانی را به کار ببندید: به این معنا که فقط روزانه 10 دقیقه حل دارید درباره رتبه و آینده نگران باشید! هر گونه فکر کردن و نگرانی درباره آینده و رتبه خارج از این زمان ممنوع است.
- تنفس عمیق 8-7-4: 4 ثانیه دم، 7 ثانیه حبس نفس و 8 ثانیه بازدم. این کار را روزانه چند بار انجام دهید تا سیستم عصبی شما به حالت آرامش بازگردد.
- تغییر نوع گفتگو با خود: با خود بهتر و نرمتر صحبت کنید. به جای اینکه بگویید “اگر خراب کنم چی؟ ” بگویید “من بهترینم را میگذارم، هر چه شد، شد! “
برنامه ریزی اشتباه برای جمع بندی در ماههای آخر
برخی از داوطلبان در ماه آخر میخواهند همه چیز را مرور کنند، و همین باعث میشود تقریبا هیچ چیز را مرور نکنند!
اشتباهات رایج که باعث افت داوطلبان کنکور میشوند:
- دوباره خوانی کامل کتابها
- شروع منبع جدید در ماهها و هفتههای نزدیک به کنکور
- تست زدن پراکنده و بدون هدف
حالا دقیقا چه کار کنیم؟!
اولویت بندی مباحث بر اساس روشهای برنامه ریزی کنکور:
- مباحث پر تکرار ازمون های سالهای اخیر
- مباحثی که قبلا خواندهاید و پایه نسبتا خوبی دارید
- حذف یا کاهش تمرکز روی مباحثی که کم تکرار هستند یا در آنها خیلی ضعیف هستید.
استفاده از تستهای نشانه دار:
تستهای علامت دار قبلی شما، ارزشی معدل طلا دارند و دقیقا مشکلات واقعی شما را نشان میدهند.
به جای اولویت دادن به مجموعه جدیدی از تستها به سراغ تستهایی بروید که قبلا برایتان سخت بودهاند.
مرور لایهای به جای وسواسی:
چند مرور سبک و سریع بهتر از یک مرور سنگین و کامل است. به مثال زیر دقت کنید:
مرور 1: فقط نکات مهم و فرمولها
مرور 2: چند تست منتخب
مرور 3: آزمون شبیه ساز و تحلیل
آزمون دادن زیاد بدون تحلیل: قاتل اعتماد به نفس و از دلایل افت داوطلبان کنکور
دیده شده که برخی داوطلبان در ماههای آخر در هر آزمونی که در بازار وجود دارد، شرکت میکنند، نتیجه؟
- نوسان شدید تراز
- احساس شدید من بدتر شدهام
- ناامیدی بی دلیل
اشتباه اصلی این است که بعضی داوطلبان فقط به رتبه و تراز نگاه میکنند و تمام! در حالی که آزمون بدون تحلیل ناقص و ناکار آمد است.
راه حل درست:
تعداد آزمونها را به هفتهای یک آزمون اصلی محدود کنید. (میتواند شامل شبیه سازی جلسه کنکور در خانه نیز شود.)
بعد از آزمون علت غلط پاسخ دادن به سوالات را بنویسید (بی دقتی، عدم تسلط یا کمبود زمان) تمامی این تستها را از ابتدا حل کنید و تا هفته بعد و قبل از آزمون جدید مرور کنید.
خستگی، بی حوصلگی و فرسودگی ذهنی
بعد از چندین ماه مطالعه بدون استراحت، احتمال خستگی وجود دارد و اگر این خستگی را جدی نگیرید خود را به شکل نداشتن حوصله برای درس خواندن و افت تراز و رتبه، خستگی و خواب آلودگی نشان میدهند.
نشانههای فرسودگی:
- با دیدن درس و کتاب حالتان از درس به هم میخورد
- مدام گوشی را چک میکنید و از درس خواندن طفره میروید
- ساعت مطالعات کم و احساس خستگی زیاد است
راه حلها:
- بعد از هر یک ساعت یا یک ساعت و ربع مطالعه بین 10 تا 15 دقیقه استراحت کنید.
- یک نیم روز کامل را در کل یک هفته بدون عذاب وجدان به استراحت اختصاص دهید.
- بین 15 تا 30 دقیقه پیاده روی یا ورزش سبک در هفته میتواند به عنوان یکی از راههای افزایش تمرکز برای کنکور کاربردی باشد.
مقایسه خود با دیگران و ضربه به عزت نفس
یکی از دلایل افت کنکوریها که شاید کمتر به آن توجه شده، مقایسه خود با همکلاسیها، دوستان و یا پیجهای انگیزشی کنکور است که به شدت هم خطرناک است.
دقت کنید که شما فقط نتیجه نهایی را میبینید و نه کل مسیر آنها را
ذهن شما با مقایسه روی کمبودهای شما تمرکز میکند و نه پیشرفتهایتان
چطور جلوی این دام را بگیریم؟
- فقط خودتان را با نسخه هفته قبل خودتان مقایسه کنید.
- در ماههای آخر تعداد پیجهای کنکوری که دنبال میکنید را کاهش دهید و کمتر آنها را چک کنید.
- هر شب سه کار خوب که برای درس خواندن خود آنجا دادهاید را بنویسید، حتی اگر کوچک هستند.
استراتژی درست برای جمع بندی در ماههای آخر کنکور
تا به اینجا از علتهای افت داوطلبان کنکور به طور مفصل صحبت شد. حال بیایید تا به استراتژیهای درست جمع بندی و تکنیکهای تست زنی در کنکور بپردازیم.
تمرکز روی مباحث پر تکرار و نه همه چیز
در این ماههای آخر باید هدف شما این باشد تا در درسهای مطالعه شده بهترین باشید و نه اینکه همه درسها را نصفه و نیمه بلد باشید!
به طور کلی اولویت را به مباحث پر تکرار و سادهتر بدهید و روی مباحث کم تکرار تر و دشوارتر بسته به شرایط خودتان یا کمتر وقت بگذارید، یا کلا آنها را حذف کنید.
ترکیب مرور و آزمون شبیه ساز
میتوانید در هفتههای آخر، روزهای اول هفته را به مرور درسها و تستهای نشانه دار و آخر هفته را به شبیه سازی کنکور و تحلیل دقیق آنها اختصاص دهید. روز بعد آزمون هم اشتباهات را جمع بندی کنید و نکاتی که کشف کردهاید را مرور کنید.
مدیریت احساس منفی و ترس از نتیجه در روزهای آخر
این ترس طبیعی است، هر کسی که یک مسیر را شروع میکند طبیعتا در ذهنش ترسی هرچند کوچک از شکست دارد. در ادامه تعدادی از راههای کنار آمودن با این ترس را مرو خواهیم کرد:
بدترین سناریویی که به ذهنتان میآید را روی کاغذ بنویسید و در کنار آن هم راه حلهای جایگزین را بنویسید. مثلا پشت کنکور ماندن، رشتهها و دانشگاههای دیگر و…
هر روز از خود سوال کنید”برای نزدیک شدن به موفقیت، امروز چه کاری میتوانم انجام دهم؟ “
قبل از شروع مطالعه برای خود یک روتین داشته باشید، مثلا آماده کردن میز مطالعه، گوش کردن یک موسیقی آرامش بخش یا مرور چند جمله انگیزشی واقعی
اگر تا الان هم عقب هستیم باز هم امیدی هست؟
یکی از دلایل افت داوطلبان کنکور این است که عقب ماندگی خود را نمیپذیرند، یا آن را انکار میکنند و یا کلا درس را رها میکنند. مدیریت مباحث نخوانده کنکور یک اصل اساسی برای موفقیت است.
تا جای ممکن روی مباحث تست خیز و مباحثی که تسلط بیشتر دارید وقت بگذارید و روی مهارتهای تست زنی و مدیریت زمان را تا جای ممکن کار کنید.
۱. افت تراز در ماههای آخر طبیعی است؟
بله، برای خیلی از داوطلبان افتهای مقطعی در تراز کاملاً طبیعی است؛ چون فشار روانی، خستگی و افزایش سطح آزمونها بیشتر میشود. مهم این است که علت افت را پیدا و اصلاح کنید، نه اینکه با یک یا دو آزمون بد، کل مسیر را زیر سوال ببرید.
۲. اگر در این ماههای آخر هنوز خیلی از مباحث را نخواندهام، ادامه بدهم یا رها کنم؟
ادامه بدهید؛ اما با استراتژی جدید. به جای تلاش برای خواندن همهی مباحث، روی مباحث پرتکرار و قابلجمعبندی تمرکز کنید. هدفتان این باشد که در تعدادی از مباحث، به تسلط نسبی برسید نه اینکه همه را نصفهنیمه بلد باشید.
۳. چقدر آزمون در ماههای آخر بدهم؟
برای اکثر داوطلبان، هفتهای یک آزمون جامع شبیهساز کنکور کافی است؛ به شرطی که تحلیلتان کامل و دقیق باشد. آزمون بیشتر بدون تحلیل فقط استرس را بالا میبرد و زمان مرور را میگیرد.
۴. چطور در ماههای آخر انگیزهام را حفظ کنم؟
به جای تکیه بر انگیزهی احساسی، روی «عادت» تمرکز کنید. برنامهی ساده و قابلاجرا بنویسید، پیشرفتهای کوچک روزانه را ثبت کنید و هر هفته خودتان را با هفتهی قبل مقایسه کنید. همین دیدن پیشرفتهای کوچک، انگیزهی واقعی و پایدار ایجاد میکند.
۵. شب قبل از کنکور چهکار کنم که افت نکنم؟
شب قبل، از مطالعهی سنگین و آزموندادن خودداری کنید. فقط یک مرور سبک از خلاصهها و نکات مهم، آماده کردن وسایل، تنظیم ساعت خواب، چند تمرین تنفس آرامساز و داشتن یک روتین آرام (مثلاً پیادهروی کوتاه یا صحبت آرام با خانواده) بهترین کمک برای اجرای خوب روز کنکور است.
