آشنایی با رشته علوم آزمایشگاهی

یکی از رشته های پرطرفدار گروه علوم تجربی، رشته علوم آزمایشگاهی است که با تشخیص بیماری ها از طریق بررسی نمونه های مختلف بدن سروکار دارد. آشنایی با رشته علوم آزمایشگاهی به داوطلبان علاقه‌ مند به زیست شناسی و شیمی کمک می کند تا بهترین تصمیم را بگیرند. این رشته به طور کلی برای افراد با دقتی که دوست دارند در مکان هایی مانند آزمایشگاه طبی، بیمارستان، مراکز درمانی و تحقیقات سلامت مشغول به کار شوند مناسب است.

نکته مهم درباره رشته علوم ازمایشگاهی آن است که این رشته در مقطع کارشناسی فاقد گرایش است و دانشجو در طول 4 سال تحصیل دانش وسیعی را در حوزه علوم آزمایشگاهی به طور عمومی کسب می کند. در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری می توانید گرایش هایی مانند خون شناسی، بیوشیمی بالینی، انگل شناسی پزشکی، ویروس شناسی و… را بر اساس توانایی ها و علایق خود انتخاب کنید.

رشته علوم ازمایشگاهی چیست؟

تشخیص بسیاری از بیماری ها در گرو آزمایش های پزشکی است. کارشناس علوم ازمایشگاهی با استفاده از تجهیزات و نمونه های مختلف مانند خون، ادرار و…  می تواند اطلاعاتی را درباره تشخیص بیماری و روند بیماری را در اختیار تیم درمان قرار دهد. پس افرادی که وارد این رشته می شوند باید دقت و مسئولیت پذیری بالایی داشته باشند چراکه کوچکترین خطا می تواند نتیجه یک آزمایش را تحت تاثیر قرار دهد.

اگر هنوز در مرحله برنامه ریزی برای کنکور علوم تجربی هستید، و قصد دارید مانند برخی داوطلبان سال های گذشته روی دو درس زیست و شیمی تمرکز کنید، بهتر است مقاله اگر در کنکور فقط زیست و شیمی بزنیم چه می شود را مطالعه کنید تا از پیامدهای این تصمیم بیشتر مطالع شوید.

رشته علوم آزمایشگاهی برای چه کسانی مناسب است؟

پیش تر گفتیم که علاقه به زیست شناسی و شیمی اولین شرط موفقیت در این رشته است، اما این مورد کفایت نمی کند! این رشته مناسب برای افرادی است که از کار طولانی با دقت بالا در مدت طولانی لذت می برند. برای ورود به این رشته باید با کار کردن با نمونه های انسانی (خون، ادار، مدفوع و…)، شیفت های کاری و شرایط خاص سیستم بهداشت و درمان مشکلی نداشته باشید. اگر با دیدن خون و نمونه های انسانی مضطرب می شوید یا احساس خیلی بدی به شما دست می دهد، حتما درباره این رشته بیشتر فکر کنید.

این رشته به طور کلی یکی از بهترین انتخاب ها برای کسانی است که دروس علوم پزشکی را دوست دارند و لی تعامل مداوم با بیمار و شیفت های سنگین بیمارستانی آن ها را خسته می کند. قبولی در پزشکی آزاد و سراسری نمی تواند دلیل خوبی برای آن باشد که داوطلب به پزشکی موفق تبدیل می شود، باید علایق و توانایی ها را نیز در نظر گرفت. اگر به طور کلی فضای بیمارستان، مطب و تعامل با بیماران را دوست ندارید، می توانید مقاله قبولی در رشته داروسازی را نیز مطالعه کنید.

یکی از رشته هایی که معمولا با علوم آزمایشگاهی می شود، رشته پرستاری است. در حوزه رشته های پیراپزشکی می توان گفت که ماهیت این رشته ها با هم متفاوت است. اگر شما به ارتباط مستقیم با بیمار، سروکار داشتن با بیماران و درمان به طور مستقیم علاقه دارید و در عین حال با شرایط بحرانی و اورژانسی کنار می آیید احتمالا رشته پرستاری هم در دایره علایقتان قرار می گیرد.

داوطلبان زیادی در گروه تجربی به هدف مهاجرت انتخاب رشته می کنند و به دنبال رشته ای هستند که به راحتی بتوان آن را انتقال داد و در کشوری دیگر به کار یا ادامه تحصیل مشغول شد. یکی از بهترین رشته های تجربی برای مهاجرت رشته علوم آزمایشگاهی است، که می توانید با اخذ مجوز کار در کشور مقصد به کار در آن کشور و بپردازید و یا در گرایش های متعدد این رشته به ادامه تحصیل بپردازید.

گرایش های رشته علوم آزمایشگاهی در مقطع ارشد

احتمالا در زمان فعلی نام مقطع ارشد برای شما بسیار دور به نظر می رسد! اما دقت کنید که امروزه موقعیت های خوب شغلی احتیاج به تحصیلات تکمیلی دارند و ممکن است برخی داوطلبان با بررسی گرایش های ارشد و شغل نهایی خود بخواهند رشته کارشناسی خود را انتخاب کنند. بنابراین به ادامه بحث توجه کنید تا از آینده شغلی خود در شته علوم آزمایشگاهی بیشتر مطالع شوید.

در مقطع کارشناسی ارشد انتخاب هایی تخصصی تر خواهید داشت. حوزه هایی مانند:

• بیوشیمی بالینی
• ایمنی شناسی پزشکی
• خون شناسی آزمایشگاهی
• علوم انتقال خون
• میکروب شناسی پزشکی
• ویروس شناسی
• قارچ شناسی
• انگل شناسی

برای افراد دارای کارشناسی علوم آزمایشگاهی وجود دارند که می توانند بر حسب علاقه و توانایی های خود آن ها را انتخاب کنند.

درس های رشته علوم آزمایشگاهی

یک دانشجوی علوم آزمایشگاهی باید درس هایی متنوع از دروس پایه گرفته تا تخصصی را بگذراند. بیوشیمی، خون‌ شناسی، میکروب ‌شناسی، ایمنی ‌شناسی، انگل‌ شناسی، قارچ ‌شناسی، ویروس ‌شناسی، ژنتیک، آسیب ‌شناسی و مباحث مرتبط با تجهیزات و ایمنی آزمایشگاه نمونه هایی از این دروس هستند. اما این رشته فقط به مطالعه و تئوری ختم نمی شود و بخش عملی این دروس بسیار مهم هستند که باید علاوه بر تئوری، روی کارهای عملی نیز تسلط پیدا کنید.

درآمد رشته علوم آزمایشگاهی چقدر است؟

درآمد متخصصان رشته علوم آزمایشگاهی، به شهر محل فعالیت، سطح تحصیلات، دولتی یا خصوصی بودن محل کار، سابقه، مهارت و سایر موارد بستگی دارد و ما نمی توانیم یک عدد مشخص را به عنوان درآمد رشته علوم آزمایشگاهی ارائه دهیم. توصیه می کنیم تا بجای توجه به یک رقم درآمد، سعی کنید اگر به این رشته علاقه دارید، به فردی متخصص و دارای مهارت های عملی در کار خود تبدیل شوید، در این صورت موقعیت های شغلی بیشتری با درآمد های بالاتر برای شما وجود خواهد داشت.

مزایا و معایب رشته علوم ازمایشگاهی

این رشته به دلیل این که محیط های شغلی متوعی دارد و همچنین گرایش های شغلی متعدد، به عنوان رشته ای جذاب شناخته می شود. شما با ادامه تحصیل می تواند طیف وسیعی از مشاغل، از کار در سازمان انتقال خون گرفته تا آزمایشگاه های ژنتیک و تحقیقات دانشگاهی همچنین شرکت های خصوصی این حوزه را داشته باشید. این رشته جای رشد بسیاری تا مقطع دکتری دارد. رشته علوم آزمایشگاهی خصوصا برای افرادی مناسب است که به علوم پزشکی و مشارکت در درمان علاقه دارند ولی نمی خواهند تا مدت زیادی با بیماران سروکار داشته باشند.

اگر بخواهیم از روی دیگر این رشته برای شما معرفی کنیم، باید گفت که اگر به کارهایی که دقت بالا نیاز دارند، کارهای تکراری، مواجهه با نمونهه ای انسانی، اصول ایمنی و شیفت علاقه ای ندارید ممکن است این رشته برای شما دشوار شود. همیشه در نظر داشته باشید که رشته خوب برای شما رشته ای است که بتوانید با چالش های آن نیز کنار بیایید نه این که صرفا عاشق آن رشته باشید.

رتبه قبولی در رشته علوم آزمایشگاهی

جدول زیر بر اساس یک جمع بندی کلی از رتبه های قبولی در این رشته تهیه شده، همان طور که خودتان می دانید این رتبه ها حدودی هستند و ممکن است هر سال تغییراتی را داشته باشند. پس به آن ها صرفا به عنوان حدود رتبه نگاه کنید و نه یک عدد حتمی و قطعی.

آیا می توانیم برای قبولی در رشته علوم ازمایشگاهی، ریاضی را حذف کنیم؟

در موسسه مهندس امیر محمودزاده بارها با داوطلبانی مواجه شده ایم که می گویند ما عاشق زیست شناسی و شیمی هستیم، پس ریاضی را به کل حذف می کنیم تا با کسب درصدی خوب در این دو درس علوم آزمایشگاهی قبول شویم! ما همیشه به این داوطلبان می گوییم که با این کار، خود را بسیار محدود می کنید و خیلی از رشته ها و دانشگاه ها را از دست خواهید داد.

اگر در درس ریاضی ضعف دارید، به جای کنار گذاشتن با آن سعی کنید تا حداقل در برخی مباحث آن تسلط پیدا کنید. مطالعه مقاله آسان ترین مباحث ریاضی کنکور تجربی به شما در این امر کمک خواهد کرد. همچنین دوره های استاد محمودزاده نیز می تواند به شما کمک کند تا از یادگیری ریاضی لذت بیشتری ببرید. شما می توانید در بخش تماس با ما اطلاعات بیشتری از دوره های مهندس محودزاده کسب کنید.

آیا رشته علوم آزمایشگاهی انتخاب خوبی است؟

این رشته همان طور که تا اینجا متوجه شدیم برای افراد علاقمند به زیست، شیمی و علوم پزشکی مناسب است اما این علاقه کافی نیست. شما باید به کار با نمونه های انسانی، کارهای دقیق و زمان بر در آزمایشگاه و همچنین شیفت ها کنار بیایید. این رشته مناسب ترین انتخاب برای کسانی است که پزشکی را دوست دارند اما کار مداوم با بیماران آن ها را خسته می کند.

انتخاب این رشته صرفا به خاطر رتبه کنکور یا درآمد بالا، اصلا کار دستی نیست. اگر در کنکور تجربی شرکت کرده اید، اما تمایل به انتخاب رشته ای غیر مرتبط با دیپلم را در گروه ریاضی و در دانشگاه های بدون کنکور دارید، به شما پیشنهاد می کنیم تا مقالات معرفی رشته مهندسی برق و معرفی رشته مهندسی مکانیک را نیز مطالعه کنید.

چه کسانی بهتر است رشته علوم آزمایشگاهی را انتخاب نکنند؟

اگر بخواهم با شما صادق باشم باید گفت، اگر صرفا چون این رشته بازار کار خوبی دارد یا این که فرصت های خوبی برای مهاجرت پیش روی شما قرار می دهد می خواهید آن را انتخاب کنید، بیشتر فکر کنید! برای ورورد به یک رشته باید مزایا و چالش ها را در کنار هم در نظر بگیرید. زمانی در علوم آزمایشگاهی موفق می شوید که بتوانید با مسئولیت پذیری، کارهای تکراری و روتین با دقت بالا، کار زمان بر در آزمایشگاه و کار با نمونه های انسانی کنار بیایید.

اگر مسئولیت پذیر نیستید یا کارهای دقیق برایتان کسل کننده است یا از آن مهم تر در مواجهه با خون و نمونه های انسانی حالتان بد می شود، بهتر است تا رشته های دیگر مانند داروسازی، بینایی سنجی، گفتار درمانی، فیزیوتراپی، شنوایی شناسی و… را مورد بررسی قرار دهید. اگر هم توقع دارید که صرفا با گرفتن مدرک در این رشته وارد کاری خوب شوید، باز هم تامل کنید! چون ورود به کار خوب در این حوزه نیازمند مهارت عملی و تجربه است.

سوالات متداول

رشته علوم آزمایشگاهی برای چه کسانی مناسب است؟
این رشته بیشتر برای افرادی مناسب است که به زیست‌شناسی و شیمی علاقه دارند، دقت و تمرکز بالایی دارند و با محیط آزمایشگاه و کار با نمونه‌های انسانی مشکلی ندارند.

آیا رشته علوم آزمایشگاهی در مقطع کارشناسی گرایش دارد؟
خیر، رشته علوم آزمایشگاهی در مقطع کارشناسی گرایش رسمی ندارد. دانشجویان در این دوره با حوزه‌های مختلف آزمایشگاهی آشنا می‌شوند و در مقطع ارشد می‌توانند وارد رشته‌های تخصصی‌تر شوند.

بازار کار رشته علوم آزمایشگاهی چگونه است؟
فارغ‌التحصیلان این رشته می‌توانند در آزمایشگاه‌های تشخیص طبی، بیمارستان‌ها، مراکز درمانی، سازمان انتقال خون، مراکز تحقیقاتی و برخی شرکت‌های مرتبط با تجهیزات آزمایشگاهی فعالیت کنند.

درآمد رشته علوم آزمایشگاهی چقدر است؟
درآمد علوم آزمایشگاهی عدد ثابتی ندارد و به عواملی مثل سابقه کاری، شهر محل فعالیت، نوع مرکز، دولتی یا خصوصی بودن محل کار، شیفت کاری و میزان تخصص فرد بستگی دارد.

برای قبولی در رشته علوم آزمایشگاهی چه رتبه‌ای لازم است؟
رتبه لازم برای قبولی به دانشگاه، سهمیه منطقه و ظرفیت پذیرش همان سال بستگی دارد. معمولاً دانشگاه‌های علوم پزشکی برتر تهران و شهرهای بزرگ به رتبه‌های بهتر در سهمیه نیاز دارند و بهتر است رتبه‌های سال‌های اخیر به‌صورت بازه‌ای بررسی شوند.